Siglir tar il cuntegn

Header

audio
Bunura: Claudine Brohy: Instrucziun da linguas minoritaras
Or da Actualitad dals 02.12.2019.
laschar ir. Durada: 02:40 minutas.
cuntegn

Experta Claudine Brohy: «Mintgin duess emprender a chapir las linguas minoritaras»

Il talian ed il rumantsch valan en Svizra sco linguas minoritaras. Proteger e mantegnair ellas è in'incumbensa statala sco er chantunala.

Avant passa 20 onns ha la Svizra suttascrit la Charta europeica da las linguas regiunalas u minoritaras. Quella prevesa tranter auter mesiras, co ch'ina lingua sto vegnir resguardada e protegida. In punct central è l'instrucziun, saja quai en las regiuns d'origin d'ina lingua, sco er en las autras regiuns.

Charta europeica da las linguas regiunalas e minoritaras

Personen-Box aufklappenPersonen-Box zuklappen

La Charta europeica da las linguas regiunalas e minoritaras è vegnida creada ils onns 90 dal Cussegl d'Europa. En funcziun è ella dapi l'onn 1998. Entant han 25 stadis ratifitgà ella, tranter els er la Svizra.

La mira da la Charta europeica è da proteger las linguas minoritaras. Concret fixescha ella co las autoritads, las scolas, las medias, la cultura e l'economia duess promover las linguas. Adina puspè controllescha il Cussegl d'Europa, sche las mesiras vegnan propi realisadas.

Material d'instrucziun

In punct central saja, ch'i dettia avunda meds d'instrucziun per las scolas sco er per quels che vulan emprender la lingua, di Claudine Brohy, represchentanta svizra en il comité d'experts da la Charta europeica.

Material d'instrucziun en linguas minoritaras sco rumantsch saja dentant ina sfida. Per l'ina: chattar las persunas cumpetentas da sviluppar ils meds. Segunda: ils custs. Per Claudine Brohy dentant ina sfida ch'ella n'auda betg gugent.

Il niz da quels meds d'instrucziun è grond. Vinavant è la Svizra in pajais ritg. Qua renda er d'investir.
Autur: Claudine BrohyRepreschentanta svizra en il comité d'experts

Mussar e sensibilisar

Tenor Claudine Brohy èsi per l'ina impurtant che las persunas da lingua materna emprendan da scriver lur lingua. Vinavant duessi esser pussibel d'emprender er ordvart dal territori da tschep ina lingua minoritara. A Turitg per exempel è quai pussibel. Claudine Brohy va dentant anc in pass vinavant. Ideal fiss, sche mintgin e mintgina chapiss las linguas minoritaras.

Nus avain en Svizra trais linguas romanas. Ins pudess per exempel mo emprender a chapir talian e betg a discurrer talian. Resposta pudessan ins dar en in'autra lingua.
Autur: Claudine BrohyRepreschentanta svizra en il comité d'experts

Uschia pudessan ins nizzegiar pli ferm las linguas minoritaras en il mintgadi. Simplamain emprender d'encleger ina lingua pon ins gia en scola. Il pli impurtant per mantegnair ina lingua saja dentant anc adina, che la lingua vegn duvrada en il mintgadi.

Recumandaziuns dal Cussegl d'Europa

Per sensibilisar las scolas davart las linguas minoritaras, ha il Cussegl d'Europa dà or avant in mez onn ina sort guida. En quel chattan magistras e magisters recumandaziuns co prender per mauns il tema.

RTR actualitad 07:00